نسل جدید و یک ایران متفاوت
هر نسل جهان را کمی متفاوت از نسل قبل میبیند.
جوان ایرانی امروز در جهانی زندگی میکند که فاصلهها به اندازه گذشته معنا ندارند. یک تلفن همراه میتواند انسان را در چند ثانیه به دانشگاهی در اروپا، یک شرکت فناوری در آمریکا، یک کتابخانه در آسیا یا یک گفتوگوی جهانی متصل کند.
این دسترسی گسترده به اطلاعات، نگاه جوانان را تغییر داده است.
جوان امروز مقایسه میکند.
میپرسد چرا در جایی امکان خاصی وجود دارد و در جای دیگر نیست.
میبیند دیگران چگونه زندگی میکنند.
تجربههای مختلف را میخواند.
و درباره آینده خودش سؤال میکند.
همین پرسشگری یکی از مهمترین نیروهای تغییر اجتماعی است.
شکستن ترس از پرسیدن
جامعهای که در آن پرسیدن دشوار باشد، دیر یا زود با بحران مواجه میشود.
جوانان معمولاً نخستین گروهی هستند که درباره چیزهایی سؤال میکنند که نسلهای قبل شاید از پرسیدن آنها خودداری کرده باشند.
چرا؟
چگونه؟
آیا راه دیگری وجود ندارد؟
آیا این قانون عادلانه است؟
آیا میتوان بهتر زندگی کرد؟
آیا میتوان جامعهای متفاوت ساخت؟
این پرسشها ممکن است برای برخی خطرناک یا ساختارشکن به نظر برسند، اما در بسیاری از موارد موتور اصلی تحول اجتماعی هستند.
جوانان و فناوری
یکی از تفاوتهای بزرگ نسل جدید با نسلهای گذشته، دسترسی به فناوری است.
شبکههای اجتماعی، ابزارهای ارتباطی، هوش مصنوعی، آموزش آنلاین و رسانههای دیجیتال امکانهایی فراهم کردهاند که چند دهه پیش تصورشان دشوار بود.
اما فناوری هم فرصت است و هم مسئولیت.
اگر از آن برای انتشار اطلاعات نادرست استفاده شود، میتواند جامعه را دچار آشفتگی کند.
اگر برای آموزش، آگاهیرسانی، ارتباط و تولید دانش استفاده شود، میتواند نیرویی عظیم برای توسعه باشد.
بنابراین جوانان آینده باید فقط مصرفکننده فناوری نباشند؛ باید سازنده فناوری باشند.
جوانان و ساختن اقتصاد آینده
ایران برای پیشرفت به میلیونها جوان نیاز دارد که بتوانند کار کنند، یاد بگیرند و نوآوری کنند.
اقتصاد آینده دیگر فقط بر نفت، منابع طبیعی یا صنایع سنتی متکی نخواهد بود.
دانش، نرمافزار، هوش مصنوعی، پزشکی پیشرفته، انرژیهای پاک، مهندسی، کشاورزی هوشمند و صنایع خلاق میتوانند بخش بزرگی از اقتصاد آینده را شکل دهند.
جوان ایرانی اگر فرصت داشته باشد، میتواند در بسیاری از این حوزهها نقشآفرین باشد.
بنابراین سرمایه اصلی کشور فقط نفت و گاز نیست.
سرمایه اصلی، انسان است.
جوانان و فرهنگ سیاسی
جامعه آینده تنها به متخصصان فنی نیاز ندارد؛ به شهروندانی نیاز دارد که بتوانند با اختلاف نظر زندگی کنند.
دموکراسی فقط صندوق رأی نیست.
دموکراسی یعنی پذیرفتن اینکه دیگران ممکن است با ما مخالف باشند.
یعنی یاد بگیریم بدون توهین گفتوگو کنیم.
یعنی بدانیم هیچ گروهی مالک همیشگی حقیقت نیست.
یعنی قانون برای دوست و مخالف یکسان باشد.
اگر نسل جوان بتواند این فرهنگ را در خود تقویت کند، حتی مهمتر از تغییرات سیاسی، یک تحول فرهنگی اتفاق خواهد افتاد.
زن و مرد؛ دو ستون آینده
هیچ کشوری نمیتواند نیمی از جمعیت خود را از مشارکت کامل در زندگی اجتماعی محروم کند و انتظار پیشرفت داشته باشد.
زنان ایرانی در حوزههای علمی، پزشکی، هنری، دانشگاهی، اقتصادی و اجتماعی تواناییهای گستردهای از خود نشان دادهاند.
آینده ایران نیازمند استفاده از استعداد همه شهروندان است.
جوانان زن و مرد باید بتوانند در کنار یکدیگر کشور را بسازند.
برابری در این معنا فقط یک شعار سیاسی نیست؛ یک ضرورت توسعهای است.
جوانان و مسئولیت
اما نباید تمام بار آینده را بر دوش جوانان گذاشت.
نسلهای مختلف باید با یکدیگر همکاری کنند.
نسل قدیمیتر تجربه دارد.
نسل جوان انرژی و نگاه تازه دارد.
تجربه بدون نوآوری ممکن است متوقف شود و نوآوری بدون تجربه ممکن است اشتباهات گذشته را تکرار کند.
پس ایران آینده به گفتوگوی نسلها نیاز دارد.
جوانان؛ از اعتراض تا ساختن
اعتراض میتواند بیانگر نارضایتی باشد، اما ساختن مرحلهای دشوارتر است.
ساختن دانشگاه.
ساختن اقتصاد.
ساختن رسانه.
ساختن قانون.
ساختن اعتماد.
ساختن نهادهای مدنی.
ساختن فرهنگ گفتوگو.
و مهمتر از همه، ساختن جامعهای که در آن انسان بتواند آزادانه زندگی کند و مسئولیت انتخابهای خود را نیز بپذیرد.
اگر نسل جوان امروز بتواند از مرحله صرفاً مخالفت با وضع موجود به مرحله طراحی و ساختن آینده برسد، نقش آن در تاریخ ایران بسیار بزرگ خواهد شد.
ایران فردا
ایران فردا را نمیتوان فقط با حسرت گذشته ساخت.
گذشته باید شناخته شود، اما آینده باید طراحی شود.
جوانان باید تاریخ ایران را بدانند، اما همزمان علوم جدید را بیاموزند.
باید زبان فارسی را حفظ کنند، اما زبانهای جهان را نیز یاد بگیرند.
باید به فرهنگ خود افتخار کنند، اما با فرهنگهای دیگر نیز گفتوگو کنند.
باید آزادی بخواهند، اما مسئولیت آزادی را نیز بپذیرند.
باید عدالت بخواهند، اما عدالت را برای مخالف خود نیز بخواهند.
این شاید بزرگترین آزمون نسل آینده باشد.
پایان؛ آینده هنوز نوشته نشده است
هیچ نسلی نمیتواند تضمین کند که آینده دقیقاً مطابق رؤیاهایش خواهد شد.
اما هر نسل میتواند سهم خود را در ساختن آینده ایفا کند.
جوانان ایران امروز در نقطهای تاریخی قرار گرفتهاند.
آنها میتوانند تنها شاهد تاریخ باشند یا در ساختن آن نقش بگیرند.
میتوانند فقط از گذشته سخن بگویند یا از گذشته درس بگیرند و آینده را بسازند.
میتوانند تنها آرزوی آزادی داشته باشند یا فرهنگ آزادی، قانون و مسئولیت را نیز در زندگی روزمره خود تمرین کنند.
ایران آینده در نهایت به دست کسانی ساخته خواهد شد که بتوانند رؤیا را به دانش، دانش را به عمل و عمل را به نهادهای پایدار تبدیل کنند.
و شاید بزرگترین امید این باشد که نسلی که امروز درباره آینده سؤال میکند، فردا نسلی باشد که پاسخ آن سؤالها را در زندگی واقعی خود بسازد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر